Haşimato Nedir? Haşimato Hastalığı Nedir?

Haşimato Nedir ? Haşimato Hastalığı Nedir ?
Haşimato Nedir ? Haşimato Hastalığı Nedir ?

Haşimato nedir ? Hipotiroidizme ya da yetersiz tiroide sebep olabilen bir otoimmün hastalıktır.

Haşimato Nedir?

Haşimato nedir ? Haşimato hastalığı nedir ? Haşimato hastalığı ile, otoimmün sistemi tiroid bezine saldırır. Böylece bez hasar görür ve yeteri kadar tiroid hormonu üretemeyecek hale gelir.

Tiroid boynunuzun ön kısmında bulunan kelebek şeklinde küçük bir bezdir. Tiroid hormonları vücudun enerji kullanımını kontrol ederler böylece, kalp atışları dahil olmak üzere, vücuttaki neredeyse her organ tiroid bezinden etkilenir.

Haşimato Hastalığı Nedir? Kullanılan Diğer İsimler

Hastalık aynı zamanda haşimato tiroidi, kronik lenfositik tiroidit ya da otoimmün tiroidit olarak adlandırılır.

Ne Kadar Yaygındır?

Amerika Birleşik Devletleri’nde hipotiroidizmin en yaygın sebebidir ve her 100 kişiden 5’i bu hastalık ile yaşar.

Haşimato Hastalığı Nedir? Kimlerde Görülür?

Kadınlarda erkeklere göre 8 kat daha fazla görülür. Haşimato tiroidi gençlerde ya da genç kadınlarda görülebilse de, genellikle 40 ile 60 yaşları arasında ortaya çıkar. Aile bireylerinde bu hastalığın görülmesi birey için riskin daha fazla olduğunun işaretidir.

Eğer halihazırda başka otoimmün hastalıklarınız varsa Haşimato hastalığı riski de daha fazladır. Haşimato tiroidi ile bağlantılı olabilecek durumlar şu şekilde sıralanabilir:

  • Addison hastalığı, hormonal bir hastalık
  • otoimmün hepatit, immün sistemin karaciğere saldırdığı bir hastalık
  • çölyak hastalığı, sindirim rahatsızlığı
  • lupus, vücudun bir çok kısmını etkileyebilen kronik, ya da uzun süreli, bir rahatsızlık
  • pernisiyöz anemi, B12 vitamini eksikliğinden kaynaklı ortaya çıkan bir durum
  • romatoid artrit, eklemleri ve bazen de vücudun diğer sistemlerini etkileyen bir hastalık
  • Sjögren sendromu, gözlerin ve ağzın kurumasına sebep olan bir rahatsızlık
  • tip 1 diyabet, kan şekeri, ya da kan glukozu, çok yüksek olduğunda ortaya çıkan bir hastalık
  • vitiligo, derinin bazı kısımlarında pigment eksikliğinin olduğu bir durum

Haşimato Tiroidi Nedeniyle Başka Hangi Sağlık Problemleri İle Karşılaşabilirim?

Haşimato hastalığı olan pek çok insanda hipotiroidi gelişiyor. Tiroid hormonlarının düşüklüğü, kalp rahatsızlığına sebep olacak şekilde yüksek kolesterol seviyelerine neden olabiliyor. Nadiren de olsa, tedavi edilmeyen hipotiroidizm miksödem komasına (vücut fonksiyonlarının hayati tehlikeye sebep olacak kadar yavaşlaması, hipotiroidinin ekstrem bir formu) sebep olabilir. Miksödem koması acil tıbbi müdahale gerektiren bir durumdur.

Haşimato Tiroidi Hamilelik Sırasında Problem Midir?

Tedavi olmadan, hipotiroidizm em anne için hem de bebek için problemlere sebep olabilir. Ancak, tiroid ilaçları oluşabilecek problemleri engelleyebilir ve hamilelik sırasında kullanımı güvenlidir. İlaç kullanan çoğu kadının hamilelik sırasında daha yüksek dozlara ihtiyacı olabilir, bu nedenle hamile iseniz hemen doktorunuzla iletişme geçmelisiniz.

Haşimato Belirtileri Nelerdir?

Pek çok insan başlangıçta herhangi bir belirti göstermez. Hastalık yavaşça gelişir ve tiroid genellikle büyür böylece boynun ön tarafı şiş gözükür. Büyüyen tiroid, yani guatr, boğazınızda tokluk hissine sebep olur fakat genelde ağrılı değildir. Aradan yıllar geçtikten sonra tiroide gelen zarar, bezin küçülmesine ve guatr görünümünün kaybolmasına neden olur.

Sebep olduğu hipotiroidizm genelde subkliniktir, (hafiftir ve belirti yoktur) özellikle de hastalık başlangıç evresindeyse. Hastalık ilerledikçe Haşimato belirtileri şu şekilde sıralanabilir:

  • yorgunluk
  • kilo alma
  • soğuğu tolere edememe
  • eklem ve kas ağrıları
  • kabızlık
  • incelen saç telleri
  • ağır ve düzensiz menstrüel periyotlar ve hamile kalmada problemler
  • depresyon
  • hafıza sorunları
  • yavaşlayan kalp ritmi

Haşimato Tiroidi Sebepleri

Yapılan araştırmalara göre neden bazı insanlarda bu hastalık gibi otoimmün hastalıkların geliştiği tam olarak bilinmiyor. Genlerin ve örneğin virüs gibi dış faktörlerin kombinasyonuyla ortaya çıktığı düşünülüyor.

İmmün sistem beze saldıran antikorlar üretiyor. İmmün sistemin bir parçası olan lenfositler yani beyaz kan hücreleri fazla miktarlarda bezin içinde birikiyor ve bu lenfositler otoimmün olayları başlatıyorlar.

Haşimato Tanısı Nasıl Konuluyor?

Doktorunuz sağık geçmişinizi almakla ve fizik muayene ile ve hormonlar için yapılacak olan birkaç kan testi ile muayeneye başlıyor. Guatrınız olabilir ve bu durum hastalıkta sık sık görülür. Anti tpo yüksekliği için de size daha çok kan testi yapılabilir. Anti tpo yüksekliği testi, antitiroid antikorları tespiti için yapılır. Anti tpo yüksekliği vücudunuzun tiroid bezini ortadan kaldırmak için ürettiği antikorların fazla olduğu anlamına gelir ve bu hastalığa sahip olan neredeyse herkeste anti tpo yüksekliğine rastlanır. Anti tpo yüksekliğinin açılımı anti tiroid peroksidaz yüksekliğidir ve anti tpo yüksekliği vücudunuzun ürettiği antikorların yüksek olmasıdır.

haşimato nedir laboratuvar testi
Sağlık geçmişinizin alınması, fizik muayene, kan testleri ve anti tpo yüksekliği testi doktorunuzun tanı için uygulayabilecekleri arasındadır. Anti tpo yüksekliğinin açılımı anti tiroid peroksidaz yüksekliğidir ve anti tpo yüksekliği vücudunuzun ürettiği antikorların yüksek olmasıdır.

Başka testlere genellikle ihtiyaç duyulmaz fakat eğer doktorunuz bu hastalıktan şüpheleniyorsa ancak kanınızda antikorlar bulunmuyorsa, tiroid bezinizin ultrasonu çekilebilir. Ultrason bezin büyüklüğünü görüntülemek için kullanılır, aynı zamanda tiroid nodülleri gibi bezin büyümesine neden olabilecek ihtimallerin ortadan kalkmasını da sağlayabilir.

Haşimato Tedavisi

Tedavi bezin yeteri kadar hasar alıp almamasına bağlıdır. Eğer yeteri kadar hasar almadıysa ve hipotiroidizminiz yoksa doktorunuz sadece hastalığın gidişatını takip etmek isteyebilir.

Hipotiroidizm artık hastanın kendi bezinin üretemediği bir hormonu yerine koyma tedavisi ile tedavi edilir. Levotiroksin kullanılır ve bu hormon, bezin normalde ürettiği ile eşdeğerdir. İlacın sabahları kahvaltıdan önce kullanılması önerilir.

Hormon kullanımına başlandıktan 6-8 hafta sonra tekrar kan testi yapılır ve gerekirse ilaçta doz ayarlamaları yapılabilir. İlacın dozu her değiştiğinde tekrardan kan testi yapılır. Uygun olan doz bulunduğunda ise kan testleri önce 6 ayda bir sonrasında ise senede bir kez tekrar edilir.

İlacın doğru kullanımında bu durumun tamamen kontrol edilebilmesi mümkündür. Doktorunuza danışmadan kesinlikle ilacınızı almayı bırakmamalısınız.

Uzak Durmam Gereken Yiyecekler Nelerdir?

Tiroid hormon üretmek için bazı yemeklerde bulunan iyot mineralini kullanır fakat hastalığa sahip olan ya da farklı otoimmün tiroid rahatsızlıkları olan insanlar iyotun zararlı yan etkilerine duyarlı olabilirler. Fazla miktarlarda iyot içeren besinlerin tüketimi hastalığın daha kötü olmasına sebep olabilir.

Doktorunuzla tüketmemeniz ya da kısıtlamanız gereken besinler hakkında konuşmalısınız. Eğer dışarıdan iyot desteği alıyorsanız, doktorunuzu bilgilendirmelisiniz. Aynı zamanda eğer kullandığınız herhangi bir öksürük şurubu arsa iyot içerebilme ihtimaline karşı bunu doktorunuzla paylaşmalısınız.

Kadınlar hamileyken daha çok iyota ihtiyaç duyabilirler, çünkü bebek iyot ihtiyacını anneden karşılayacaktır. Ancak çok fazla iyot kullanımı yine örneğin bebekte guatr gibi sorunlara yol açabilir. Eğer hamile iseniz, iyot ihtiyacınız hakkında doktorunuza danışmalısınız.

Morbid Obezite ve Morbid Obez Nedir ? yazımızı okumak için lütfen yazı başlığına tıklayın!